Source: ਚਰਿਤ੍ਰੋਪਖ੍ਯਾਨ ਚਰਿਤ੍ਰ ਅਠਤਾਲੀ (੪੮) – Charitropakhyan charitra 48
Source: ਚਰਿਤ੍ਰੋਪਖ੍ਯਾਨ ਚਰਿਤ੍ਰ ਅਠਤਾਲੀ (੪੮) – Charitropakhyan charitra 48
chritrr aṭhtaalii – kthaa jhaaṁgiir de sshikaar te jaaṇ daa prrsung(guruu gobiund siungh jii॥ chritrropkhryaan॥ 891 ॥ srrii dsm grrunth saahib jii mhaaraaj)
aphjuuun॥ dohraa॥ jhaagiir paatisaah ke begm nuur jhaa॥ bsi kiinaa pti aapnaa ih js jhaa thaa॥1॥ – jhaaṁgiir dii begm nuur jhaan sii jisne aapṇe ptii nuuun kaabuu kiitaa hoiaa sii।
chaupii॥ nuur jhaa imi bchn uchaare॥ jhaagiir sunu saah hmaare॥ hm tum aaju akheṭk jaihaiṁ॥ sbh istrrin kh saath bulaihaiṁ॥2॥ – nuur jhaaṁ ne jhaaṁgiir nuuun bchn uchaare ke asiiṁ akheṭk bhaav sshikaar te jaavaaṁge।
dohraa॥ jhaagiir e bchn suni kheln chṛaa sikaar॥ skhii shelii sung lai aayo bnhi munjhaar॥3॥ arun bstrr tn mhi dhre imi ablaa duti dehi॥ nr bpure kaa surn ke chit churaae lehi॥4॥ nvl bstrr nvlai jubn nvlaa tiyaa anuup॥ taa kaann mai ḍolhii rti se skl sruup॥5॥ ik gorii ik saavrii hsi hsi jhuumr dehi॥ jhaagiir nr naah kii sgl blaiyaa lehi॥6॥ – vunn suvunne nveṁ te soṇe saaphsh kpṛe paa, tiaar hoke daasiiaaṁ naal leke sshikaar lii tiaar ho giaa। daasiiaaṁ vii sohṇe kpṛe paa chit chorii krn vaalaa siungaar krke naal tiaar ho giiaaṁ। koii gorii sii koii saavlii sii। ghiṇe bstr sohṇe paae hoe sii।
chaupii॥ sb trriy hthin aruuṛit bhii॥ sbh hii haath bunduukai lii॥ bihsi bihsi kri bchn sunaavai॥ jhaagiir kh siis jhukaavai॥7॥ sbh istrrin kr jorai kiinau॥ ek mrrighi jaane nhi diinau॥ ketik baiṭh bhl pr gii॥ hai gai kitii aruuṛit bhii॥8॥ – saariiaaṁ ne hath vichh sshstr phṛe hoe sii। jhaaṁgiir aage sir jhukaa ke slaam krdiiaaṁ piiaaṁ sii।
dohraa॥ kinhuuun ghii tuphung kr kinhuuun ghii krripaan॥ kinhuuun kṭaarii kaaḍhi lii kinhuuun tnii kmaan॥9॥ chaupii॥ prrithm mrrign pr srvaan dhvaae॥ puni chiitaa te hrin ghaae॥ baaj jurn kaa kiyaa sikaaraa॥ nuur jhaa pr prriiti apaaraa॥10॥ rojh hrin jhunkhaar sunghaare॥ nuur jhaa ghi tupk prrhaare॥ kinhuuun hne begmn baanaa॥ psun kraa jm dhaam pyaanaa॥11॥ – kise ne bunduuk phṛii kise ne kirpaan phṛii sii। hirn maare, mrrig maare, junglii suur maare। nuur jhaan te biaunt prrem brsaa rhe sii।
dohraa॥ adhik ruup begm nirkhi riijhi rhai mrrig koṭi॥ gire muurchhnaa hrvai dhrni lge binaa sr choṭi॥12॥ jin kai tiikhn asi lge liijt tinai bchaai॥ jinai drrign ke sr lge tin ko kchhu n upaai॥13॥ chaupii॥ kitii shchrii turai dhvaavai॥ phuchi mrrign ko ghaai lgaavai॥ kinhuuun mrrign drrign sr maare॥ binu prraann giri ge bichaare॥14॥ ihii bhaati so kiiaa sikaaraa॥ tb lau niksaa siungh apaaraa॥ yh dhuni saah srrvn suni paaii॥ skl naari ikṭhii hrvai aaii॥15॥ – nuurjhaan vii itnii sohṇii sii ke mrrig vii muurchht ho jaaṇ vekh ke। bhaaṁt bhaaṁt de jaanvraaṁ daa sshikaar kiitaa। sshikaar kheḍde achaank iak vaḍaa siungh (ssher) muhre aa giaa।
dohraa॥ bhu arnaa bhaisaan ko aage dhraa bnaai॥ taa paachhe hjrti chle begm sung suhaai॥16॥ chaupii॥ jhaagiir tki tupki chlaaii॥ so nhi lgii siungh ke jaaii॥ adhik kop kri kehri dhaayo॥ paatisaah ke uupr aayo॥17॥ hri dhaavt hthinii bhji gii॥ nuur jhaadik ṭhaaḍh n pii॥ jodh baai yh taahi nihaariyo॥ taaki tupk ko ghaai prrhaariyo॥18॥ – aakhde bhut saare junglii jaanvraaṁ bhaisiaaṁ nuuun aage rakh hsrt (tunj bhre sshbdaaṁ naal jnaab jaaṁ misṭr) piachhe aapṇii begm naal turai jaaṁdaa sii। jhaaṁgiir ne bunduuk dii golii chlaaii jo ssher de vajii nhiiṁ। nisshaanaa chuuk giaa। huṇ ssher baadsshaah de upr ros naal hmlaa kiitaa। haathii bhaj piaa। begm dii ṭhaaṭh vii naa rhii। uthe jodh baaii naam dii istrii vii sii। usne aapṇii bunduuk naal nisshaanaa laaiaa।
dohraa॥ siungh prraan tb hii tje lge tupk ke ghaai॥ tiin slaamai tin krii jhaagiir ko aai॥19॥ chaupii॥ adhik khusii hjrti juu bhe॥ jnu muhi prraan aaju ih de॥ dhunnry dhunnry niju trriy kh kiino॥ prraan daan hm ko in diino॥20॥ – jodh baaii dii chlaaii golii ssher de lagii te uh naariaa giaa। jodh baaii ne aa ke tiunn slaam jhaaṁgiir nuuun kiite। jhaaṁgiir bhut khussh hoiaa। aakhdaa aaj mainuuun prraaṇ daan diataa hai jodh baaii ne। dhunn dhunn khiaa jhaaṁgiir ne jodh baaii nuuun।
dohraa॥ nuur jhaa kii shchrii kautk skl nihaar॥ jhaagiir srrvnn sunt bhaakhryo bchn sudhaari॥21॥ – nuur jhaan ne ih gal suṇii te bchn khe।
chaupii॥ jin kehri trriy blii sunghaaro॥ tih aage kryaa mnukh bichaaro॥ haahaa daiyaa kh kryaa kriyai॥ aisii ḍhiiṭh naari te ḍriyai॥22॥ – jihṛii istrrii itnii kihr naal blii (blvaan ssher) nuuun sunghaariaa hove usde aage mnukh dii kii chlṇii। aisii istrrii toṁ taaṁ ḍr ke rhiṇaa chaahiidaa hai।
aṛil॥ jhaagiir e bchn jbai srrvnn sunryo॥ chit mai adhik risaai siis apuno dhunrryo॥ aisii trriy ke nikṭ n bhure jaaiyai॥ ho krai deh ko ghaat bhuri kryaa paaiyai॥23॥ – jihṛaa jhaaṁgiir iak pl philaaṁ khussh sii, dhunnvaadii sii jodh vaaii daa huṇ uh sochiiṁ pai giaa। sir jhṭk ke ḍr giaa। jodh baaii ne khiaa aisii istrii de nikṭ nhiiṁ jaaṇaa chaahiidaa kii ptaa deh nuuun kdoṁ ghaaṇ kr deve।
chaupii॥ jhaagiir suni bchn ḍraanrryo॥ trriy ko trraas adhik jiy maanryo॥ siungh hnt jih lgii n baaraa॥ tih aage kryaa mnukh bichaaraa॥24॥ – ih bchn suṇ ke jhaaṁgiir ḍr giaa। jihṛii istrrii nuuun suurbiir munndaa sii jisne ssher maarṇ lage der nhiiṁ laaii huṇ ustoṁ ḍr giaa te niundṇjog smjhṇ lag piaa।
dohraa॥ ati bchitrr gti trriyn kii jinai n jaanai koi॥ jo baachhai soii krai jo chaahai so hoi॥25॥piyhi ubaaraa hri hnaa ek tupk ke ṭhaur॥ taa kau chhli pl mai gii bhii aur kii aur॥26॥ jhaagiir ptisaah tb mn mai bhyaa udaas॥ taa sung so baataiṁ sdaa ḍr te bhyaa niraas॥27॥ iti srrii chritrr pkhryaane trriyaa chritrre muntrrii bhuup sunbaade aṭhtaaliisvo chritrr smaaptm stu subhm stu॥48॥845॥ – aakhde trriiaa chriatr at bchitrr hai, smjh nhiiṁ usde naal jo chaahe kr skdii hai। jisne ptii nuuun bchaaiaa usnuuun, naal ptii nuuun iak pl viach chhl gii। iak pl viach saarii sthitii daa ruakh bdl diataa। jhaaṁgiir udoṁ udaas ho giaa te ḍr kaarṇ jodh baarii prrtii niraas ho giaa। is naal hii muntrrii ate bhuup vichlaa smvaad sunpuurn huundaa hai jisdaa vkhiaanbdsm paatisshaah kr rhe hn।
is chritrr daa naitik saar
jhaaṁgiir sshukrgujshaar sii biibii daa jisne ssher maar ke usdii jaan bchaaii। nuurjhaaṁ nuuun usde kirdaar daa ptaa sii। usne jhaaṁgiir de mn viach ḍr paidaa kr diataa ih khi ke kii jihṛii istrrii ssher maar skdii hai uh khtrnaak huundii hai us toṁ bch ke rhiṇaa chaahiidaa hai। jhaaṁgiir galaaṁ viach aa giaa। ik pl uh sshkurgujshaar sii, agle pl use aurt toṁ ḍrn lag piaa।
ih drsaauṁdaa hai ke istrrii kitnii asaanii naal ḍrpok te kunn de kache mnuakh de mn te kaabuu paa laiṁdii hai। istrrii te purkh daa risshtaa prrem daa huundaa hai bhrose daa। pr purkh kaam kaarṇ kise duujii istrrii te mohit naa ho jaave ih ḍr istrrii nuuun hmesshaa rhiundaa hai khaas krke jdoṁ uh taaktvr raajaa hove। ih ḍr nuurjhaaṁ nuuun vii sii। raajiaaṁ nuuun hmesshaa raaj khoh jaaṇ daa ḍr huundaa hai jaan daa ḍr huundaa hai khaas krke jhaaṁgiir vrge nuuun jisnuuun aapṇe bhraa khusro dii bgaavt daa ḍr sii। jhaaṁgiir diiaaṁ 20-25 begmaaṁ sii। nuurjhaaṁ nuuun vii ḍr sii ke jhaaṁgiir kise suurmtaa kaarṇ duujii begm bṇaaṁ ke usnuuun jiaadaa prrem naa krn lag jaave। is kthaa viach istrrii te purkh dohaaṁ de kirdaar smjhaae ge hn udaahrṇ sruup।
aadi baaṇii viach vii ihii gal aakhii hai “joraa daa aakhiaa purkh kmaavde se apvit amedh khlaa॥”। dsm baaṇii ne khaaṇii de raahiiṁ chriatr daa udaahrṇ diataa hai।
chriatr bṇdaa hai guṇaaṁ de naal। guṇ haasl huunde hn mnuakh de haalaat, usdii sungt, usde niajii tjrbiaaṁ naal, usde giaan naal।
guṇaaṁ dii mti hai gurmti। guṇaaṁ de giaan naal chriatr svaariaa jaaṁdaa hai। jiveṁ gurbaaṇii aakhdii hai ke “binu dekhe upjai nhii aasaa ॥” jdoṁ agiaantaa ho jaave aas jaag jaave usnuuun kaabuu krn daa maarg hai giaan। chriatr duaaraa paatisshaah ne spsshṭ kiitaa hai, smjhaaiaa hai ke vekho bhaaii ih sb tuhaaḍe naal vii ho skdaa hai। dhiaan rhe। bch ke rho।
aapṇaa chriatr dekhṇ lii koii sshiisshaa nhiiṁ huundaa। tusiiṁ kii krde hoṁ kiveṁ sochde hoṁ jdoṁ koii dekh nhiiṁ rhiaa huundaa us naal tuhaaḍaa chriatr ptaa lgdaa hai। tuhaaḍe aundr kii hai, tusiiṁ gal kitnii spsshṭ krdevhoṁ, jhuuṭh taaṁ nhiiṁ bolde, prrdhaangii dii, msshhuur hoṇ dii kitnii laalsaa hai is naal vii tuhaaḍaa chriatr ptaa lgdaa hai। imaandaarii, nirpakhdaa, kirdaar te chriatr dii niiṁh huundii hai। aachrṇ kevl baahrii dikhaavaa huundaa hai sojhii tuhaaḍii kaaiaa daa prrtibiunb।
Source: ਚਰਿਤ੍ਰੋਪਖ੍ਯਾਨ ਚਰਿਤ੍ਰ ਅਠਤਾਲੀ (੪੮) – Charitropakhyan charitra 48